Zbliża się termin rozliczeń rocznych CIT, dlatego warto sprawdzić, czy w Twojej spółce ma zastosowanie podatek minimalny CIT wprowadzony w ramach reform podatkowych związanych z reformą Polski Ład. Nowe regulacje budzą wiele pytań – przede wszystkim: kogo dotyczy, jak obliczyć podstawę opodatkowania i kiedy należy go zapłacić? Poniżej przedstawiamy kompleksowy przewodnik po minimalnym podatku dochodowym od osób prawnych.
Czym jest podatek minimalny CIT?
Podatek minimalny CIT to dodatkowe zobowiązanie podatkowe dotyczące wybranych podatników podatku dochodowego od osób prawnych (CIT), uregulowane w Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych. Obowiązek zapłaty powstaje, gdy podatnik:
- poniósł stratę ze źródła przychodów innych niż zyski kapitałowe lub
- osiągnął rentowność nieprzekraczającą 2% (stosunek dochodu do przychodów z działalności operacyjnej).
Minimalny podatek dochodowy ma na celu ograniczenie agresywnej optymalizacji podatkowej oraz sytuacji, w których duże podmioty wykazują niską rentowność przy wysokich przychodach.
Podatek minimalny – kogo dotyczy?
Przepisy dotyczące minimalnego podatku dochodowego CIT mają zastosowanie wobec następujących kategorii podatników:
- podatników krajowych – spółki zarejestrowane w Polsce,
- podatkowe grupy kapitałowe,
- podatników zagranicznych prowadzących działalność w Polsce poprzez zakład.
Wyłączenia z podatku minimalnego CIT
Ustawodawca przewidział liczne wyłączenia. Minimalny podatek dochodowy nie dotyczy m.in.:
- podmiotów rozpoczynających działalność,
- małych podatników,
- podmiotów w upadłości lub likwidacji,
- przedsiębiorstw finansowych,
- grup spółek (min. 2 spółki, jedna posiada ≥75% udziałów przez cały rok podatkowy),
- podmiotów stosujących ceny regulowane,
- podatników raportujących incydentalnie niską rentowność (podmioty u których udział dochodu w przychodach w jednym z trzech ostatnich lat podatkowych w wysokości co najmniej 2%),
- firm, których przychody spadły o min. 30% r/r,
- podmiotów, których wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne (przy spełnieniu dodatkowych warunków udziałowych),
- podmiotów, które w roku podatkowym uzyskały przychody niższe o co najmniej 30% w stosunku do przychodów roku poprzedniego,
- podmiotów, u których udziałowcami/akcjonariuszami/wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne i podatnik nie posiada więcej niż 5% udziałów w innej spółce niebędącej osobą prawną.
Każdorazowo warto przeprowadzić szczegółową analizę, ponieważ wyłączenia są warunkowe.
Ważne!
Zgodnie z odpowiedzią MF z 4 kwietnia 2023 na interpelację poselską, miejsca zamieszkania pracownika , w którym świadczy pracę zdalną nie można uznać za oddział/zakład pracy. W związku z powyższym nie wystąpi obowiązek składania deklaracji CIT-8ST.
„Odpowiadając na pierwsze z pytań zawartych w interpelacji, dotyczące kwalifikacji miejsca świadczenia pracy zdalnej jako zakład w rozumieniu art. 28 CIT, należy zauważyć, że w świetle przytoczonej regulacji ustawy CIT, miejsca świadczenia pracy przez pracownika wykonującego pracę zdalną nie można uznać za zakład (oddział) położony na obszarze jednostki samorządu terytorialnego innej niż jednostka samorządu terytorialnego właściwa dla siedziby podatnika.”
Jaki jest przedmiot opodatkowania i stawka?
Podstawa opodatkowania – podatek minimalny CIT
Przedmiotem opodatkowania jest hipotetyczny dochód, jaki według ustawodawcy powinien być osiągany przez podatników. Oblicza się go według 1,5% progu rentowności powiększonego o elementy mogące służyć optymalizacji, która skutkuje zaniżeniem dochodu podatkowego, a w konsekwencji zmniejszeniem zobowiązań podatkowych.
Do podstawy opodatkowania zalicza się:
- 1,5% wartości przychodów ze źródeł innych niż zyski kapitałowe osiągniętych w roku podatkowym
- koszty finansowania dłużnego (art. 15c ust. 12 ustawy o CIT), poniesione na rzecz podmiotów powiązanych, z wyjątkiem powiązań ze Skarbem Państwa lub z jednostkami samorządu terytorialnego, których wartość przekracza próg określony przez ustawodawcę.
Stawka podatku minimalnego
Stawka podatku minimalnego CIT wynosi 10% podstawy opodatkowania.
Uproszczona metoda – 3% przychodów
Podatnik może wybrać uproszczony sposób ustalania podstawy opodatkowania. W takim przypadku:
- podstawa opodatkowania = 3% przychodów innych niż zyski kapitałowe,
- wybór metody następuje w zeznaniu rocznym za dany rok podatkowy.
To rozwiązanie może uprościć kalkulację, jednak nie zawsze będzie korzystne finansowo.
Termin zapłaty podatku minimalnego CIT
Podatek minimalny należy zapłacić do końca 3. miesiąca po zakończeniu roku podatkowego.
Jeżeli rok podatkowy pokrywa się z kalendarzowym, termin zapłaty podatku minimalnego za 2025 rok przypada do 31 marca 2026 r.
Czy podatek minimalny można odliczyć?
Tak. Zgodnie z art. 24ca ust. 13 ustawy o CIT:
Zapłacony podatek minimalny podlega odliczeniu od „standardowego” CIT w ciągu kolejnych 3 lat podatkowych.
To oznacza, że prawidłowe wyliczenie podatku minimalnego ma znaczenie nie tylko bieżące, ale również w kontekście przyszłych rozliczeń podatkowych.
Podsumowanie – o czym pamiętać przed złożeniem CIT?
Przed złożeniem zeznania rocznego warto:
- przeanalizować poziom rentowności,
- sprawdzić, czy spółka podlega wyłączeniu,
- obliczyć potencjalną podstawę opodatkowania,
- rozważyć metodę uproszczoną,
- prawidłowo wykazać podatek w deklaracji CIT.
FAQ – Podatek minimalny CIT
Co to jest podatek minimalny CIT?
Podatek minimalny CIT to dodatkowe zobowiązanie podatkowe nakładane na podatników CIT wykazujących stratę lub rentowność poniżej 2% z działalności operacyjnej.
Podatek minimalny – kogo dotyczy w 2026 roku?
Dotyczy podatników CIT, w tym spółek krajowych, podatkowych grup kapitałowych oraz zagranicznych zakładów działających w Polsce, którzy spełniają kryterium straty lub niskiej rentowności, o ile nie korzystają z ustawowych wyłączeń.
Ile wynosi stawka podatku minimalnego CIT?
Stawka wynosi 10% podstawy opodatkowania.
Jak obliczyć podatek minimalny CIT?
Podstawę stanowi 1,5% przychodów operacyjnych powiększone o określone koszty finansowania dłużnego. Alternatywnie można wybrać metodę uproszczoną – 3% przychodów.
Do kiedy trzeba zapłacić podatek minimalny?
Do końca 3. miesiąca po zakończeniu roku podatkowego (dla roku kalendarzowego – do 31 marca następnego roku).
Czy podatek minimalny można odliczyć od CIT?
Tak, zapłacony podatek minimalny można odliczyć od standardowego CIT w ciągu kolejnych 3 lat podatkowych.
Autor:
Renata Wilczura, Starszy specjalista ds. podatków, Aider Polska (MDDP Outsourcing), biuro Katowice
.webp)
